a)     emocje niższe i wyższe (w które zorganizowana jest świadomość, charakterystyczne tylko dla ludzi)

b)     kryterium czasu trwania emocji:

-         afekty: emocje krótkie, bardzo intensywne, w zasadzie bez samokontroli

-         nastroje: emocje niedługotrwałe (kilka godzin), mające charakter całościowy, nie skierowane na żadne obiekty, zawsze jest jakiś (dobry, zły…). Nie pociągają zmian w układzie nerwowym, a przyczyny nie muszą byś uwarunkowane sytuacyjnie (niewyspanie, pogoda, głód)

-         namiętności: emocje długotrwałe

c)     klasyfikacja Schoelera:

-         emocje czysto zmysłowe

-         emocje i uczucia ogólnoorganiczne (uczucie świeżości)

-         emocje duchowe (sympatia, szczęście)

 

38.   Rozwój emocji w ontogenezie.

 

a)     wraz z wiekiem coraz inne sytuacje wzbudzają emocje

b)     zachodzi zmiana w sposobach przeżywania tych emocji

c)     od 2-3 roku życia pojawiają się emocję złożone (duma, wstyd, poczucie winy, zakłopotanie)

d)     rozwojowi podlega również umiejętność regulacji emocji: dziecko uczy się poprzez system nagród i kar. W skutek rozwoju mowy i zdolności komunikacji pojawiają się wyjaśnienia pochodzenia emocji, wyjaśnienia samej emocji, rozumienia emocji innych ludzi, możność wpływania na nie – zmiana kontaktów z ludźmi

e)     zmienia się wyraz mimiczny

f)       pojawiają się specyficzne nawyki i cechy ludzkiego zachowania:

-         temperament: wrodzone cechy emocjonalności

-         styl afektywny: te różnice w emocjonalności, które są częściowo wrodzone a częściowo nabyte (ludzie agresywni, spokojni, nerwowi). Afektywność pozytywna kojarzona z ekstrawersją – przewaga emocji pozytywnych i wrażliwość na nagrody. Afektywność negatywna – przewaga emocji negatywnych, wrażliwość na kary. Afektywność obojętna.

-         sentyment: trwałą nabyta lub wrodzona sympatia \ agresja

 

39.   Porównaj emocje zwierząt i człowieka.

 

1.      specyficzne źródło – zaspokojenie potrzeb nie tylko biologicznych, lecz społecznych i psychicznych

2.      przeżywanie emocji na płaszczyźnie świadomej

3.      reagowanie emocjami na znaczenie sytuacji

4.      używanie standardów emocjonalnych

 

40.   Prawidłowość procesu uświadamiania sobie własnych emocji

 

a)     proces diagnozy:

-         faza I – faza przedpojęciowa: odczuwanie zmiany w sobie, o lekkim odczuciu uczuciowym

-         faza II – Co mi jest?: zadanie sobie pytanie „co się zmieniło, co to za zmiana?”

-         faza III – faza pojęciowa: wiem, że to jakaś emocja, szukam odpowiedzi na pytanie co to za emocja i co jest jej źródłem

b)     proces konfrontacyjny – konfrontacja wiedzy o emocji z wiedzą o świecie, normami i samokontrolą

 

41.   Samokontrola emocjonalna.

 

a)     standardy emocjonalne: stanu idealnego i stanu normalnego